چرا یاتاقان موتور خراب می‌شود و چگونه جلوی آن را بگیریم؟

متداول‌ترین دلیل‌های خرابی یاتاقان موتور و بررسی‌هایی که باعث می‌شود یاتاقان نو عمر طولانی داشته باشد.

این مطلب راهنمایی عمومی برای کسانی است که روی موتور کار می‌کنند. برای اندازه‌ها و مقادیر دقیق همیشه به دفترچهٔ تعمیرات سازندهٔ خودرو یا موتور مراجعه کنید.

یاتاقان خراب معمولاً یک نشانه است

اگر یاتاقان ساییده یا آسیب‌دیده را بدون پیدا کردن دلیل خرابی عوض کنید، یاتاقان نو هم اغلب به همان شکل خراب می‌شود. اول پوسته‌های قدیمی، شافت و سیستم روغن‌رسانی را ببینید؛ الگوی سایش معمولاً دلیل را نشان می‌دهد.

دلیل‌های معمول

  • کمبود روغن. سطح پایین روغن، پمپ ضعیف، مسیر مسدود یا موتور فرسوده‌ای که فشار را نگه نمی‌دارد. سطح داغ می‌شود، له می‌شود و ممکن است گیر کند.
  • آلودگی و ذرات. گرد و غبار عبوری از فیلتر نامرغوب، براده فلز یا باقی‌ماندهٔ شست‌وشو در موتور. یاتاقان می‌تواند ذرات ریز را در خود جا بدهد، اما نه بی‌نهایت؛ ذرات سخت شافت را خط می‌اندازند.
  • ناهم‌محوری و تغییر شکل. شاتون کج، ژورنال مخروطی یا بیضی‌شده یا محفظهٔ تغییر شکل‌یافته، یک لبهٔ یاتاقان را بیش از حد زیر بار می‌برد و همان‌جا می‌ساید یا ترک می‌خورد.
  • بار بیش از حد. ضربه (دتونیشن)، کار کردن با دور پایین زیر بار سنگین یا موتور بیش از حد تقویت‌شده، بار را از توان لایه فراتر می‌برد و ترک‌های خستگی ایجاد می‌کند.
  • خوردگی و روغن فرسوده. روغنی که بیش از حد استفاده شده یا با سوخت یا مایع خنک‌کننده رقیق شده، می‌تواند به سطح یاتاقان آسیب بزند.
  • نصب نادرست. اندازهٔ نادرست، پوسته‌ای که کامل ننشسته، زبانهٔ جاگذاری خارج از شیار، پشت کثیف یا پیچ‌هایی که طبق مشخصات سفت نشده‌اند.

چگونه جلوی آن را بگیریم

  • از روغن با درجهٔ توصیه‌شدهٔ سازنده و در بازهٔ تعویض مشخص‌شده، همراه با فیلتر مرغوب استفاده کنید.
  • پیش از نصب همه‌چیز را تمیز کنید و ژورنال‌ها و محفظه‌ها را بازرسی و اندازه‌گیری کنید.
  • پشت پوسته‌ها را تمیز و خشک نگه دارید؛ روان‌کنندهٔ مونتاژ را فقط روی سطح کار بزنید.
  • پیچ‌ها را با گشتاور و ترتیب مشخص‌شده ببندید و پیچ‌هایی را که دفترچه می‌گوید باید تعویض شوند، تعویض کنید.
  • پیش از نخستین روشن شدن، موتور را با دست بچرخانید و مطمئن شوید فشار روغن بلافاصله بالا می‌آید.